تفاوت سرم رینگر و نرمال سالین شاید سوال خیلی از بیمارانی باشد که برایشان سرم تجویز شده است. آشنایی با تفاوتهای این دو نوع سرم نقش مهمی در روند درمان بیماران دارد. سرمهای تزریقی معمولا برای موارد درمانی تجویز میشوند که بیمار دچار کمآبی شده و اختلال الکترولیت در بدن آنها باید جبران شود. در میان انواع محلولهای تزریقی، سرم رینگر و نرمال سالین بیشتر از باقی انواع سرمها استفاده میشوند. شاید در نظر خیلی از بیماران این دو سرم شبیه به هم باشند ولی ترکیب شیمیایی، اثرات فیزیولوژیکی و همینطور موارد مصرف این دو سرم کاملا با هم تفاوت دارد.
انتخاب نوع سرم بر اساس وضعیت عمومی بیمار، سطح الکترولیتها، شرایط قلبی و کلیوی و حتی نوع جراحی یا بیماری زمینهای انجام میشود. تجویز اشتباه یا استفاده سرخود از این سرمها میتواند عوارض جدی به همراه داشته باشد. اختلال در سطح اسید و باز، بالا رفتن میزان سدیم یا تغییر در سطح پتاسیم خون میشود.
برای دریافت خدمات درمانی و پزشکی در منزل مثل تزریقات عضلانی و وریدی در منزل و تزریق انواع سرم در منزل با شمارههای مرکز درمان در منزل همراز تماس بگیرید. ۰۲۱۲۲۶۸۹۳۹۸ – ۰۹۱۲۳۰۳۹۳۱۶
معرفی سرم رینگر
سرم رینگر یک محلول تزریقی ایزوتونیک و ترکیبی از چندین الکترولیت مهم بدن است. این سرم معمولا شامل سدیم، کلر، پتاسیم و کلسیم است و در نوع رایجتر آن که با نام رینگر لاکتات شناخته میشود مادهای به نام لاکتات وجود دارد. وجود لاکتات در این محلول باعث میشود که پس از ورود به بدن به بیکربنات تبدیل شده و به تنظیم تعادل اسید و باز کمک کند.
ترکیب الکترولیتی سرم رینگر شباهت بیشتری به مایع خارج سلولی بدن دارد و به همین دلیل خیلی از بیماران راحتتر آن را تحمل میکنند. میزان سدیم موجود در این سرم کمتر از نرمال سالین است و در عوض پتاسیم و کلسیم هم در آن وجود دارد. این ترکیب که یک تفاوت سرم رینگر و نرمال سالین است باعث شده سرم رینگر برای مواردی که مایعات باید جبران شوند و تعادل الکترولیتی هم حفظ شود مناسب باشد. ولی وجود پتاسیم و کلسیم در این سرم برای بعضی بیماران محدودیت ایجاد میکند.
در صورت نیاز به تزریق سرم رینگر یا نرمال سالین در منزل میتوانید از خدمات سرم تراپی در خانه مرکز درمان در منزل همراز استفاده کنید. ۰۲۱۲۲۶۸۹۳۹۸ – ۰۹۱۲۳۰۳۹۳۱۶
سرم رینگر برای چیست
سرم رینگر به دلیل ترکیب متعادل الکترولیتها، در جبران کمآبی ناشی از اسهال و استفراغ موثر است. در این شرایط بدن علاوه بر آب، مقادیر قابل توجهی سدیم و پتاسیم از دست میدهد و استفاده از محلولی که این یونها را تأمین کند در این شرایط اهمیت زیادی دارد. همچنین در بیماران دچار سوختگی یا آسیبهای شدید، رینگر برای جایگزینی سریع مایعات از دست رفته کاربرد گستردهای دارد.
در محیطهای جراحی نیز این سرم برای حفظ حجم خون و پیشگیری از افت فشار استفاده میشود. به دلیل وجود لاکتات و تبدیل آن به بیکربنات، این محلول میتواند به بهبود اسیدوز خفیف کمک کند. البته در بیمارانی که اختلال کبدی دارند تبدیل لاکتات درست انجام نمیشود و این دسته از بیماران باید با احتیاط تزریق کنند. مهمترین کاربردهای سرم رینگر عبارتند از:
- استفاده در حین و پس از جراحی برای حفظ حجم خون
- درمان سوختگیها و تروماهای شدید
- کمک به اصلاح اسیدوز متابولیک خفیف
- جایگزینی مایعات در خونریزیهای حاد
سرم نرمال سالین
سرم نرمال سالین که با عنوان محلول سدیم کلراید ۰٫۹ درصد شناخته میشود یکی از سادهترین و پرمصرفترین محلولهای تزریقی است. این سرم تنها از آب استریل و سدیم کلراید تشکیل شده و فاقد سایر الکترولیتها است. غلظت سدیم و کلر در این محلول بالاست و از نظر اسمزی با خون همغلظت محسوب میشود. به همین دلیل به آن محلول ایزوتونیک گفته میشود و بدون اینکه تغییر شدیدی در حجم سلولی ایجاد کند وارد جریان خون میشود.
سادگی در ترکیب یک تفاوت سرم رینگر و نرمال سالین است و همین سادگی باعث شده نرمال سالین تعادل اسید و باز را خیلی راحت برقرار میکند. مقدار کلر موجود در این محلول بیشتر از سطح طبیعی خون است و اگر زیاد تزریق شود باعث اسیدوز متابولیک هایپرکلرمیک میشود.
سرم نرمال سالین برای چیست
نرمال سالین در درمان کمآبی بدن مخصوصا مواقعی که سدیم سریع باید تامین شود کاربرد دارد. همچنین برای مواردی که شخص خونریزی دارد و حجم خون کم شده مناسب است. همچنین به دلیل نداشتن کلسیم و سایر یونها، برای شستوشوی مسیرهای وریدی و بسیاری از اقدامات درمانی ایمن محسوب میشود. کاربردهای مهم نرمال سالین عبارتند از:
- درمان کمآبی خفیف تا متوسط
- شستوشوی زخمها و شستوشوی وریدی
- رقیقسازی و تزریق بسیاری از داروهای وریدی
- استفاده در موارد کاهش سدیم خون
- احیای بیماران در شرایط اورژانسی
تفاوت سرم رینگر و نرمال سالین
مهمترین تفاوت سرم رینگر و نرمال سالین در ترکیب الکترولیتی آنهاست. رینگر سدیم، کلر، پتاسیم و کلسیم دارد ولی نرمال سالین فقط سدیم و کلر دارد. این تفاوت باعث میشود رینگر از نظر ترکیب به مایعات بدن شباهت بیشتری داشته باشد و تعادل اسید و باز را برقرار کند. نرمال سالین کلر بالاتری دارد و اگر زیاد مصرف شود باعث اسیدوز میشود.
رینگر را معمولا برای جراحیهای سنگین، سوختگی و تروما به کار میبرند در حالی که نرمال سالین برای شستشو و رقیق کردن داروها استفاده میکنند. علاوه بر این رینگر پتاسیم دارد و به همین دلیل استفاده از آن در بیمارانی که مشکل پتاسیم دارند باید با احتیاط انجام شود. انتخاب این دو سرم باید توسط پزشک متخصص و متناسب با شرایط جسمی و نیازهای بیمار انجام شود.
اگر برای تزریق و تجویز نیاز به مشورت پزشک دارید میتوانید بدون نیاز به خارج شدن از خانه از خدمات اعزام پزشک در منزل همراز کمک بگیرید. ۰۲۱۲۲۶۸۹۳۹۸ – ۰۹۱۲۳۰۳۹۳۱۶
سرم رینگر با چه داروهایی تداخل دارد
یک تفاوت سرم رینگر و نرمال سالین در وجود کلسیم و دیگر الکترولیتها در سرم رینگر است. کلسیم موجود در رینگر با بعضی داروها تداخل ایجاد میکند. مخصوصا داروهایی که به یون کلسیم واکنش می دهند و رسوب میکنند نباید همزمان با این سرم استفاده شوند. از مهمترین داروهایی که نباید همزمان با رینگر استفاده شوند میتوان به بعضی آنتیبیوتیکها اشاره کرد که در حضور کلسیم ناپایدار میشوند. این موضوع اثربخشی دارو را کم کرده و حتی در رگها رسوب ایجاد میکند.
همچنین فرآوردههای خونی در بسیاری از موارد با رینگر لاکتات توصیه نمیشوند چون کلسیم موجود در آن با مواد ضدانعقاد موجود در خون واکنش میدهد. در مواردی که بیمار باید فرآوردههای خونی دریافت کند معمولا نرمال سالین را انتخاب میکنند. قبل از تزریق هر دارویی در کنار سرم رینگر باید دقیق بررسی شود که آیا با هم تداخل دارند یا نه.
تفاوت سرم هاف سالین با نرمال سالین
هاف سالین محلولی با غلظت ۰٫۴۵ درصد سدیم کلراید است و از نظر اسمزی هیپوتونیک محسوب میشود. این یعنی غلظت نمک آن کمتر از نرمال سالین است و پس از تزریق، بخشی از آب آن وارد سلولها میشود. ولی نرمال سالین ایزوتونیک است و بیشتر در فضای خارج سلولی باقی میماند. این تفاوت در توزیع مایع باعث شده کاربردهای متفاوتی داشته باشد.
هاف سالین برای مواردی به کار میرود که بیمار نیاز به آب آزاد دارد و میزان سدیم خون باید بالا برود. ولی مصرف هاف سالین برای بیمارانی که دچار آسیب مغزی شدهاند یا فشار داخل جمجمه بالا رفته خطرناک است چون ورود آب به سلولها باعث تورم میشود. ولی نرمال سالین چون ایزوتونیک است برای احیای اولیه بیشتر پیشنهاد میشود.
موارد منع مصرف سرم رینگر
سرم رینگر به دلیل داشتن پتاسیم برای بعضی بیماران باید با احتیاط تجویز شود. افرادی که نارسایی کلیه دارند نمیتوانند پتاسیم را درست دفع کنند و حتی مقدار کم پتاسیم در سرم میتواند باعث مشکل در این افراد شود. اختلال در ضربان قلب، ضعف عضلانی و حتی ایست قلبی از عوارض مصرف رینگر برای بیماران مبتلا به مشکلات کلیوی هستند. وجود لاکتات در رینگر میتواند در بیماران مبتلا به نارسایی شدید کبدی مشکلساز شود. به طور کلی رینگر و رینگر لاکتات را در موارد زیر نباید مصرف کرد:
- افزایش پتاسیم خون (هایپرکالمی)
- نارسایی شدید کلیه
- نارسایی شدید کبدی
- نارسایی قلبی پیشرفته
- ادم شدید یا احتباس مایعات
- آلکالوز متابولیک شدید
انجام انواع خدمات درمانی و پزشکی در خانه مثل انجام آزمایش در منزل با مرکز درمان در منزل همراز میسر شده است. ۰۲۱۲۲۶۸۹۳۹۸ – ۰۹۱۲۳۰۳۹۳۱۶
موارد منع مصرف سرم نرمال سالین
نرمال سالین اگرچه محلولی ساده و پرکاربرد است ولی در بعضی بیماران میتواند عوارض شدیدی ایجاد کند. احتمال اینکه با مصرف این سرم سطح کلر خون بالا برود وجود دارد. کلر بالا باعث اسیدوز متابولیک هایپرکلرمیک میشود و تعادل اسید و باز کاملا به هم میخورد. در نتیجه به هم ریختناینتعادل عملکرد کلیه و سیستم قلبی عروقی دچار مشکل میشود. سرم نرمال سالین در این موارد نباید مصرف شود:
- اسیدوز متابولیک هایپرکلرمیک
- افزایش سدیم خون (هایپرناترمی)
- نارسایی قلبی
- نارسایی کلیوی همراه با احتباس مایعات
- فشار خون بالا کنترلنشده
- ادم ریوی یا تورم شدید اندامها
تفاوت سرم رینگر و نرمال سالین در یک نگاه
تا به اینجا در باره تفاوت سرم رینگر و نرمال سالین را از جنبههای مختلف بررسی کردیم. در ادامه میتوانید جدول تفاوتهای این دو سرم را ببینید و با هم مقایسه کنید.
| ویژگی | سرم رینگر (رینگر لاکتات) | سرم نرمال سالین (سدیم کلراید ۰٫۹٪) |
| ترکیب الکترولیتی دقیق | سدیم، کلر، پتاسیم، کلسیم، لاکتات (تبدیلشونده به بیکربنات) | سدیم و کلر با غلظت نسبتاً بالا |
| میزان سدیم | کمی کمتر از نرمال سالین | بالاتر نسبت به رینگر |
| میزان کلر | متعادلتر و نزدیکتر به سطح طبیعی خون | بالاتر از سطح طبیعی سرم |
| وجود پتاسیم | دارد (مقدار کم ولی قابل توجه در بیماران کلیوی) | ندارد |
| وجود کلسیم | دارد | ندارد |
| شباهت به مایع خارج سلولی بدن | شباهت بیشتر به پلاسما | شباهت کمتر به پلاسما |
| اثر بر تعادل اسید و باز | کمک به کاهش اسیدوز متابولیک خفیف از طریق تبدیل لاکتات به بیکربنات | احتمال ایجاد اسیدوز متابولیک هایپرکلرمیک در تزریق حجیم |
| توزیع مایع در بدن | بیشتر در فضای خارج سلولی باقی میماند و ترکیب متعادلتری ایجاد میکند | عمدتاً در فضای خارج سلولی باقی میماند |
| کاربرد در جراحی و تروما | برای جایگزینی حجم خون و مایعات از دست رفته رایج است | برای شرایط بحرانی و تروما کمتر به کار میرود |
| کاربرد در رقیقسازی داروها | به دلیل وجود کلسیم و احتمال ناسازگاری برای رقیق کردن داروها مناسب نیست | سازگاری بسیاری با داروهای مختلف دارد و برای رقیق کردن مناسب است |
| سازگاری با فرآوردههای خونی | محدود به دلیل وجود کلسیم و احتمال تداخل با ضدانعقادها | مناسبتر و ایمنتر برای همراهی با فرآوردههای خونی |
| خطر افزایش کلر خون | کمتر | اگر حجم بالا تزریق شود میزان کلر را بالا میبرد |
| خطر افزایش پتاسیم | در بیمارانی که مشکل پتاسیم دارند میزان پتاسیم خون را بالا میبرد | ندارد |
| عوارض احتمالی مهم | تشدید هایپرکالمی، تجمع لاکتات در نارسایی کبدی، افزایش حجم مایع در نارسایی قلبی | اسیدوز هایپرکلرمیک، افزایش سدیم خون، احتباس مایعات، ادم ریوی |
| موارد احتیاط در مصرف | نارسایی شدید کلیه، افزایش پتاسیم خون، نارسایی کبدی پیشرفته، نارسایی قلبی | نارسایی قلبی، نارسایی کلیه همراه با احتباس مایعات، افزایش سدیم خون، اسیدوز متابولیک |
پایانبندی
سرم رینگر و نرمال سالین هر دو از سرمهای پرکاربرد پزشکی هستند. ساختار و موارد مصرف این دو سرم با هم تفاوتهای زیادی دارد. برای اینکه بیماران دچار مشکل نشوند آشنایی با تفاوت سرم رینگر و نرمال سالین اهمیت زیادی دارد. رینگر به دلیل داشتن چندین الکترولیت در بسیاری از شرایط جراحی و تروما ترجیح داده میشود، در حالی که نرمال سالین به دلیل ترکیب سادهتر و سازگاری با اغلب داروها برای درمانهای عمومیتر به کار میرود. انتخاب بین این دو محلول باید بر اساس وضعیت بالینی بیمار، نتایج آزمایشگاهی و هدف از درمان انجام شود. برای دریافت خدمات پزشکی و درمانی در خانه از جمله اعزام پزشک عمومی و متخصص، فیزیوتراپی در منزل، فصد خون یا اعزام پرستار در منزل با شمارههای همراز تماس بگیرید تا در کمترین زمان ممکن همکاران ما به منزل شما اعزام شوند. ۰۲۱۲۲۶۸۹۳۹۸ – ۰۹۱۲۳۰۳۹۳۱۶
سوالات متداول
آیا سرم رینگر برای فشار پایین مناسب است؟
بله، بسته به تشخیص و دستور پزشک این سرم را برای بالا بردن فشار هم استفاده میکنند.
آیا استفاده از سرم رینگر یا نرمال سالین عوارض دارد؟
این سرمها برای بهبود و درمان بیماران به کار میروند ولی در صورتی که به درستی و به جا تجویز و استفاده نشوند احتمال اینکه در بعضی بیماران باعث بروز عوارض شوند وجود دارد.
آیا تزریق سرم رینگر و نرمال سالین در منزل وجود دارد؟
بله برای تزریق انواع سرم در منزل میتوانید با شمارههای مرکز درمان در منزل همراز تماس بگیرید.
